Anlaşmalı Boşanmada Nafaka Verilir mi?
Anlaşmalı boşanmada da nafaka verilebilir. Nafaka miktarı, türü ve koşulları taraflarca karşılıklı anlaşmayla belirlenir. Eşler, nafaka verilip verilmeyeceğini, verilecekse miktarını ve artış oranını özgürce kararlaştırabilir.
Temel Kural: Anlaşmalı boşanmada nafaka, protokolde açıkça düzenlenmelidir. Muğlak veya eksik düzenleme ileride ciddi hukuki sorunlara yol açabilir.
Anlaşmalı Boşanmada Nafaka Türleri
| Nafaka Türü | Kime Ödenir | Koşul | Feragat Geçerli mi? |
|---|---|---|---|
| İştirak Nafakası | Müşterek çocuğa | Her zaman istenebilir | Hayır (kamu düzeni) |
| Yoksulluk Nafakası | Boşanma sonrası yoksullaşan eşe | Protokolde yazılmalı | Evet |
| Tedbir Nafakası | Eşe/çocuğa dava süresince | Anlaşmalı boşanmada nadiren | Hayır |
Protokolde Nafaka Nasıl Yazılır?
Protokolde nafaka için şu bilgiler net ve açık biçimde yazılmalıdır:
Örnek 1 – İştirak Nafakası:
Baba, müşterek çocuk İsim için aylık 10.000 TL iştirak
nafakası ödeyecektir. Bu tutar, her yıl Ocak ayında TÜİK
tarafından açıklanan 12 aylık ortalama TÜFE oranında
artırılacaktır. Ödeme her ayın 1. günü banka transferi
ile gerçekleştirilecektir.
Örnek 2 – Yoksulluk Nafakası:
Erkek taraf, kadın tarafa aylık 8.000 TL yoksulluk nafakası
ödeyecektir. Kadın tarafın yeniden evlenmesi halinde nafaka
kendiliğinden sona erecektir. Her yıl ocak ayında TÜFE
oranında artırılacaktır.
Örnek 3 – Nafakadan Feragat:
Taraflar, birbirlerinden tedbir nafakası ve yoksulluk
nafakası talep etmemektedirler. Bu hususta karşılıklı
feragat beyanında bulunmaktadırlar.
> Dikkat: Yoksulluk nafakasından feragat etmeden önce dikkatli düşünün. Feragat beyanı hukuki anlamda bağlayıcıdır; boşanma kesinleştikten sonra yoksulluk nafakası talep edilemez.
Nafakadan Feragat: Yargıtay Ne Diyor?
Yoksulluk Nafakası Feragati — Bağlayıcıdır
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun yerleşik içtihadına göre:
> "Anlaşmalı boşanma protokolünde yoksulluk nafakası istemeyeceğini beyan eden eş, boşanma kesinleştikten sonra yoksulluk nafakası talep edemez. Bu beyan, hukuki anlamda feragat niteliğindedir."
Yani: "Şimdi kabul edeyim, boşanalım, sonra nafaka isterim" şansı yoktur.
İştirak (Çocuk) Nafakası Feragati — Geçersizdir
Çocuk nafakası kamu düzenine ilişkindir. Protokolde "çocuk için nafaka talep edilmeyecektir" denilse dahi:
Anlaşmalı Boşanmada Nafaka Ne Kadar Olmalı?
Taraflar, nafaka miktarını serbestçe kararlaştırabilir. Gerçekçi bir miktar belirlemek için:
Dikkate Alınması Gerekenler:
| Faktör | Açıklama |
|---|---|
| Ödeyenin geliri | Maaş, kira, ticari gelir |
| Alacaklının ihtiyaçları | Kira, geçim, sağlık |
| Çocuğun yaşı ve giderleri | Okul, sağlık, aktivite |
| Yaşam standardı | Evlilik dönemindeki refah düzeyi |
| Şehir | İstanbul gibi büyük şehirlerde yaşam daha pahalı |
Nafaka Sonradan Artırılabilir mi?
Anlaşmalı boşanma sonrasında:
Protokolde TÜFE artış maddesi varsa: Ayrıca dava açmaya gerek kalmaz. Her yıl Ocak ayında otomatik artış uygulanır.
Sakın Bu Hatayı Yapmayın!
Anlaşmalı boşanmada en sık yapılan hata: Bir an önce boşanmak için nafaka dahil her şeyden vazgeçmek.
Gerçek: Yoksulluk nafakasından feragat etmek geri dönüşü olmayan bir hak kaybıdır. Boşanma kesinleştikten sonra "koşullar değişti" diyerek yoksulluk nafakası talep edemezsiniz.
Ne Yapmalısınız?
Anlaşmalı Boşanma Sonrası Nafaka Artış Oranı
Protokolde artış maddesi yoksa her artırım için dava açmak gerekir. Yargıtay'ın benimsediği oran TÜFE olmakla birlikte taraflar anlaşarak farklı bir oran da belirleyebilir.
Örnek protokol maddesi:
Her yıl Ocak ayında TÜİK tarafından açıklanan yıllık
ortalama TÜFE oranında artırılacaktır.
Süreli Nafaka Anlaşmalı Boşanmada Mümkün mü?
Evet. Taraflar nafakanın belirli bir süre ödenmesini kararlaştırabilir:
Çocuk nafakasında süreli belirleme hakim tarafından denetlenir. Çocuğun yararına aykırıysa hakim onaylamayabilir.
Sonuç
Anlaşmalı boşanmada nafaka, her iki tarafın haklarını korumak için protokolde eksiksiz düzenlenmelidir. Nafaka miktarı, türü, artış oranı ve sona erme koşulları açıkça yazılmalı; yoksulluk nafakasından feragat ciddiye alınmalıdır.
Dilekçe Rehberi ile anlaşmalı boşanma dilekçenizi ve protokolünüzü hazırlayabilir, nafaka maddelerini doğru formüle edebilirsiniz.