Tüketici mahkemesine hangi uyuşmazlıklarda başvurulur?

Tüketici mahkemelerine 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamındaki tüm uyuşmazlıklarda başvurulabilir. Bunlar arasında ayıplı mal veya hizmet şikayetleri, garanti kapsamı uyuşmazlıkları, mesafeli satış sözleşmelerinden cayma, yanıltıcı reklam ve haksız ticari uygulamalar, kredi/kredi kartı anlaşmazlıkları, konut satış sözleşmesi sorunları, elektrik-doğalgaz-su-telefon-internet abonelik sorunları, sigorta poliçesi uyuşmazlıkları ve finansal hizmetler şikayetleri yer alır. Tüketici mahkemeleri bu konularda özel ihtisas mahkemesi olarak görev yapar ve tüketiciyi korumayı amaçlar.

Hakem heyeti ile tüketici mahkemesi arasında ne fark var?

Tüketici Hakem Heyeti idari bir çözüm mekanizmasıdır ve 2026 yılı itibarıyla 104.000 TL'ye kadar olan uyuşmazlıklarda yetkilidir. Hakem heyeti başvurusu ücretsizdir, süreç daha hızlıdır (genellikle 3-6 ay) ve kararlar icra edilebilir mahiyettedir. Tüketici Mahkemesi ise yargı organıdır, 104.000 TL üzerindeki davalar için zorunludur ve hakem heyeti kararlarına yapılan itirazları inceler. Mahkemede harç ve gider avansı ödenir (davayı kazanırsanız karşı taraftan tahsil edilir), süreç daha uzundur (ortalama 6-12 ay) ve kararlar temyiz edilebilir. 104.000 TL altındaki uyuşmazlıklarda önce hakem heyetine başvurmak zorunludur, ancak bu karara itiraz etmek isterseniz 15 gün içinde tüketici mahkemesine başvurabilirsiniz.

104.000 TL parasal sınırı nasıl hesaplanır, her yıl değişir mi?

2026 yılı için geçerli olan 104.000 TL parasal sınırı, her yıl 1 Ocak ve 1 Temmuz tarihlerinde TÜFE yeniden değerleme oranında güncellenir. Bu sınır, uyuşmazlığın parasal değerini ifade eder ve dava konusu talep tutarına göre belirlenir. Örneğin 50.000 TL değerinde bir televizyonun iadesi davasında önce hakem heyetine başvurmak zorunludur. Ancak 130.000 TL değerinde bir ürünle ilgili uyuşmazlıkta doğrudan tüketici mahkemesine başvurulabilir. Talep tutarı hesaplanırken ana sermaye (örneğin ürün bedeli), varsa tazminat talepleri ve yasal faiz de göz önüne alınabilir. Eğer talebiniz sınırın altındaysa ve hakem heyetine başvurmadan doğrudan mahkemeye başvurursanız, mahkeme dosyayı görev yönünden reddeder ve sizi önce hakem heyetine yönlendirir.

Tüketici mahkemesinde harç ve masraflar ne kadardır?

2026 yılı harç tarifesine göre tüketici mahkemelerinde nispi harç ödenir. Dava değerinin %6,135'i kadar harç alınır, ancak tüketiciler için bu oran indirimlidir ve çok yüksek tutarlara ulaşmaz. Örneğin 150.000 TL değerindeki bir davada yaklaşık 4.600 TL harç ödersiniz. Ayrıca mahkeme masrafları için gider avansı yatırmanız gerekir (örneğin bilirkişi ücreti, tebligat masrafı vb. için genellikle 3.000-5.000 TL). Önemli nokta şudur: Davayı kazandığınızda, ödediğiniz tüm harç ve masrafları karşı taraftan tahsil edebilirsiniz. Mahkeme kararında "yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine" hükmü verilir. Ayrıca maddi durumu iyi olmayan tüketiciler için adli yardım talep etme imkanı vardır; bu durumda harç ve masraflar devlet tarafından karşılanır.

Avukat tutmak zorunlu mu, kendi başıma dava açabilir miyim?

Tüketici mahkemelerinde avukat tutma zorunluluğu yoktur. Dava dilekçenizi kendiniz hazırlayabilir ve mahkemede kendinizi temsil edebilirsiniz. Ancak hukuki bilginiz yoksa veya dava karmaşıksa avukat tutmanız faydalı olabilir. Avukat tutarsanız, avukat ücretleri de davayı kazandığınızda karşı taraftan tahsil edilebilir (vekalet ücretinin iadesine karar verilir). Kendi başınıza dava açarken dikkat etmeniz gerekenler: Dilekçenizi eksiksiz hazırlayın (taraflar, açıklamalar, deliller, sonuç ve talep bölümleri olmalı), tüm delillerinizi dilekçe ekinde sunun (fatura, garanti belgesi, yazışmalar, fotoğraflar), mahkeme tarafından belirlenen duruşmalara katılın, gerekirse tanık dinletme, bilirkişi incelemesi gibi taleplerde bulunun. Basit bir ayıplı mal davasını kendiniz açabilirsiniz, ancak kredi/sigorta gibi teknik konularda avukat desteği almanız önerilir.

Dava süreci ne kadar sürer?

Tüketici mahkemelerinde dava süreci ortalama 6-12 ay arasında değişir, ancak bu süre davanın karmaşıklığına göre uzayabilir veya kısalabilir. Basit ayıplı mal davaları 4-6 ay içinde sonuçlanabilir. Bilirkişi incelemesi gerektiren davalar (örneğin elektronik cihazlarda teknik arıza tespiti, araç değer kaybı tespiti) 8-12 ay sürebilir. Karmaşık finansal uyuşmazlıklar veya birden fazla duruşma gerektiren davalar 12-18 ay sürebilir. Süreç şu aşamalardan oluşur: Dilekçe verilmesi ve harç/gider avansı yatırılması (1-2 hafta), davalıya tebligat ve cevap süresi (1-2 ay), tahkikat (delillerin incelenmesi, bilirkişi raporu, tanık dinleme - 3-6 ay), karar aşaması (1-2 ay). Mahkeme kararına itiraz (temyiz) edilirse Yargıtay'da ek 1-2 yıl sürebilir. Covid-19 sonrası dijitalleşme ile bazı mahkemelerde e-duruşma yapılması süreci hızlandırmıştır.

Hakem heyeti kararına itiraz için süre ve yöntem nedir?

Tüketici Hakem Heyeti kararına itiraz etmek isterseniz, kararın size tebliğ edildiği tarihten itibaren 15 gün içinde bulunduğunuz yerdeki Tüketici Mahkemesi'ne itiraz başvurusu yapmalısınız. Bu süre hak düşürücü niteliktedir, yani 15 günü geçirirseniz kararı artık mahkemede değiştiremezsiniz. İtiraz dilekçenizde hakem heyeti kararını neden haksız bulduğunuzu gerekçeleriyle açıklamalısınız (örneğin: Hakem heyeti delillerimizi değerlendirmedi, hukuki dayanakları yanlış yorumladı, bilirkişi raporu hatalı vb.). İtiraz üzerine mahkeme, dosyayı yeniden ele alır ve kendi kararını verir. Mahkeme ya hakem heyeti kararını onar (aynen kabul eder) ya da kaldırır ve yeni bir karar verir. Tüketici mahkemesinin bu kararı kesindir ve Yargıtay'a gidilemez. İtiraz dilekçesini e-Devlet üzerinden veya bizzat mahkemeye vererek başvurabilirsiniz. İtiraz başvurusunda mahkeme harç ve masrafları ödemeniz gerekir.

Hangi mahkeme yetkilidir - tüketicinin yerleşim yeri mi satıcının mı?

Tüketici davalarında yetki konusunda tüketicinin lehine özel düzenleme vardır. Tüketici, dilerse kendi yerleşim yerindeki mahkemeye, dilerse satıcının/sağlayıcının yerleşim yerindeki mahkemeye, dilerse alışverişin yapıldığı yerdeki mahkemeye başvurabilir. Bu seçim hakkı yalnızca tüketiciye aittir; satıcı/sağlayıcı yalnızca kendi yerleşim yerindeki mahkemeye başvurabilir. Örneğin İstanbul'da ikamet eden bir tüketici, Ankara'da bulunan bir firmadan aldığı koltuk takımında sorun olduğunda İstanbul Tüketici Mahkemesi'ne başvurabilir. Tüketici bu sayede uzak bir şehre gitmek zorunda kalmadan kendi şehrinde davayı takip edebilir. İnternet üzerinden yapılan alışverişlerde de aynı kural geçerlidir. Ancak bazı özel durumlarda (örneğin taşınmaz satışında) münhasır yetki kuralları farklı olabilir. Genel olarak tüketici, kendisi için en uygun mahkemeyi seçme özgürlüğüne sahiptir.

Tüketici mahkemesi kararına itiraz edilebilir mi?

Tüketici mahkemesi kararlarına karşı temyiz (Yargıtay'a başvuru) yolu açıktır, ancak bazı istisnaları vardır. 2026 yılı itibarıyla 157.440 TL'nin altındaki kesin hüküm niteliğindeki kararlar için temyiz yolu kapalıdır, bu kararlar kesindir. Bu sınırın üzerindeki kararlara karşı kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay'a temyiz başvurusu yapılabilir. Temyiz başvurusu hem tüketici hem de satıcı/sağlayıcı tarafından yapılabilir. Yargıtay, mahkeme kararını hukuki açıdan inceler ve ya onar ya da bozar. Bozma kararı durumunda dosya ilk derece mahkemesine geri gelir ve yeniden incelenir. Özel bir durum olarak, Tüketici Hakem Heyeti kararına yapılan itiraz üzerine verilen tüketici mahkemesi kararları kesindir ve bunlara karşı temyiz yolu yoktur. Yargıtay'da temyiz süreci ortalama 1-2 yıl sürmektedir. Mahkeme kararı temyiz sürecinde icra edilmez, ancak teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı alınabilir.

Elektronik cihazlarda bilirkişi incelemesi gerekir mi?

Elektronik cihazlarda (telefon, bilgisayar, televizyon, beyaz eşya vb.) ayıp iddiasıyla açılan davalarda genellikle bilirkişi incelemesi gerekir. Mahkeme, ürünün gerçekten ayıplı olup olmadığını, ayıbın ne zaman ortaya çıktığını, üretim hatası mı kullanım hatası mı olduğunu tespit etmek için uzman bilirkişi atar. Bilirkişi, ürünü teknik olarak inceler ve mahkemeye rapor sunar. Bu rapor, mahkeme kararında önemli rol oynar. Bilirkişi ücreti, dava başında yatırdığınız gider avansından karşılanır. Bilirkişi genellikle 1-3 ay içinde raporunu tamamlar. Ürünü kullanım hatası nedeniyle bozduğunuz tespit edilirse dava reddedilebilir ve masraflar size yükletilebilir. Ancak üretim hatası tespit edilirse, tüm masraflar satıcıya yükletilir. Bilirkişi raporuna itiraz hakkınız vardır; mahkemeye itiraz dilekçesi vererek ek inceleme veya ikinci bilirkişi incelemesi talep edebilirsiniz. Basit durumlarda (örneğin hiç açılmayan yeni bir ürün) bilirkişi incelemesine gerek olmayabilir. Ancak karmaşık teknik arızalarda bilirkişi raporu kaçınılmazdır.

Mağdur olduğum firmaya önce başvuru yapmak zorunda mıyım?

Kesin bir yasal zorunluluk olmasa da, tüketici mahkemesine başvurmadan önce firmaya yazılı başvuru yapmanız (şikayet, talep mektubu göndermeniz) hem size avantaj sağlar hem de mahkemede delil niteliği taşır. Mahkemeler, sorunun sulh yoluyla çözümü için önce firmaya makul bir süre tanınıp tanınmadığını değerlendirir. Firmaya başvuru yaparken dikkat edilecek noktalar: Yazılı başvuru yapın (e-posta yeterlidir, ancak noter tebligatı daha güçlü delildir), talebinizi net ve açık belirtin (bedel iadesi, değişim, onarım vb.), makul bir süre tanıyın (genellikle 30 gün), firmadan gelen cevabı kaydedin veya cevap almazsanız bunu da belgelendirin. Bu yazışma trafiği, mahkemede "önce anlaşmaya çalıştığınızı" gösterir ve ciddiyetinizi artırır. Ayrıca firma bazen sorunuzu hızlıca çözebilir ve mahkeme sürecine gerek kalmaz. Ancak acil durumlar veya firma kesinlikle sorumluluktan kaçınıyorsa doğrudan hakem heyeti/mahkemeye başvurabilirsiniz. Bazı durumlarda (örneğin ürünün sağlık riski oluşturması) beklemeye gerek yoktur.

İnternetten yurtdışından aldığım ürün için Türkiye'de dava açabilir miyim?

Yurtdışından (örneğin Amazon.com, eBay, AliExpress gibi platformlardan) doğrudan aldığınız ürünler için Türkiye tüketici mahkemelerinde dava açmak zordur çünkü satıcının Türkiye'de yerleşik olması gerekir. Ancak satıcı firmanın Türkiye'de şubesi, temsilcisi veya bayisi varsa bu temsilciye karşı dava açabilirsiniz. Örneğin Apple Türkiye veya Samsung Türkiye gibi yerel temsilcilikler bu kapsamdadır. Eğer ürünü Türkiye'deki bir bayiden veya yetkili satıcıdan (Trendyol, Hepsiburada, N11 gibi) aldıysanız, bu platformlara veya satıcılara karşı dava açabilirsiniz. Yurtdışından alınan ürünlerde genellikle platformun kendi şikayet/çözüm mekanizmaları (A-to-Z Guarantee, Buyer Protection vb.) kullanılır. Eğer satıcı Türkiye'de faaliyet göstermiyorsa ve platformdan da çözüm alamadıysanız, uluslararası tüketici şikayeti kuruluşlarına başvurabilirsiniz (örneğin econsumer.gov, ECC-Net). Ayrıca ödemeyi kredi kartıyla yaptıysanız, bankanıza "chargeback" (ödeme iptali) talebinde bulunabilirsiniz. Özetle: Türkiye temsilcisi olan firmalar için mahkeme yolu açık, tamamen yurtdışı alımlarda farklı çözüm yolları kullanılmalıdır.

Tüketici Mahkemesi Dilekçesi (2026 Güncel Örnek)

Tüketici Mahkemesi Nedir?

Tüketici mahkemesi, tüketiciler ile satıcı/sağlayıcılar arasındaki uyuşmazlıkları çözen özel ihtisas mahkemesidir. 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında kurulan bu mahkemeler, tüketici haklarının korunmasında önemli bir işlev görür.

Tüketici mahkemelerinde dava açmak, tüketiciler için nispeten kolay ve uygun fiyatlıdır.

Ne Zaman Tüketici Mahkemesine Başvurulur?

Aşağıdaki uyuşmazlıklarda tüketici mahkemesine başvurabilirsiniz:

Ayıplı Mal/Hizmet: Satın aldığınız ürün veya hizmet kusurlu ise

Garanti İhlali: Garanti kapsamındaki onarım/değişim yapılmıyorsa

Sözleşme İhlali: Satıcı sözleşme şartlarına uymuyorsa

Haksız Fiyat: Fahiş fiyat veya aldatıcı fiyatlandırma yapılıyorsa

İade Reddi: Yasal iade hakkınız reddediliyorsa

Abonelik Sorunları: Telefon, internet, elektrik, doğalgaz sorunları

Banka/Finans: Kredi, kredi kartı, sigorta uyuşmazlıkları

Konut Satışı: Konut satış ve teslim sorunları

Gerekli Bilgiler

Bilgi	Açıklama
Tüketici Bilgileri	Ad, soyad, T.C. kimlik no, adres
Satıcı/Firma Bilgileri	Unvan, adres, vergi no
Ürün/Hizmet Bilgisi	Satın alınan mal veya hizmetin detayları
Satın Alma Tarihi	İşlem tarihi
Fatura/Fiş	Satış belgesi
Talep Tutarı	İade, tazminat veya ödeme tutarı

Dava Değerine Göre Başvuru Yeri (2026)

Değer	Başvuru Yeri
0 - 104.000 TL	Tüketici Hakem Heyeti (Zorunlu)
104.000 TL üzeri	Tüketici Mahkemesi

> Not: Hakem heyeti kararına itiraz için de tüketici mahkemesine başvurulur.

Tüketici Mahkemesine Nasıl Başvurulur?

Adım 1: Önce Hakem Heyetine Başvurun

104.000 TL altındaki uyuşmazlıklarda önce Tüketici Hakem Heyeti'ne başvurmak zorunludur. e-Devlet üzerinden veya kaymakamlık/valiliklere başvurabilirsiniz.

Adım 2: Arabuluculuk (Bazı Davalar İçin)

Bazı tüketici davaları için arabuluculuk zorunlu olabilir. Güncel mevzuatı kontrol edin.

Adım 3: Delillerinizi Toplayın

Fatura/fiş

Sözleşme

Garanti belgesi

Ürün fotoğrafları

Yazışmalar

Hakem heyeti kararı (varsa)

Adım 4: Dava Dilekçesini Hazırlayın

Aşağıdaki örneği kullanarak dilekçenizi hazırlayın.

Adım 5: Davayı Açın

Yetkili tüketici mahkemesine dilekçe ve eklerle başvurun.

Örnek Dilekçe (2026)

../../2026

[İL ADI] TÜKETİCİ MAHKEMESİ'NE

DAVACI (TÜKETİCİ):

[Ad Soyad] - T.C. Kimlik No: [TC No]

Adres: [Adres]

Telefon: [Telefon] - E-posta: [E-posta]

DAVALI (SATICI/SAĞLAYICI):

[Firma Unvanı]

Adres: [Firma Adresi]

Vergi No: [Varsa]

KONU:

Ayıplı mal/hizmet nedeniyle [bedel iadesi / tazminat / onarım-değişim] talepli dava dilekçesidir.

DAVA DEĞERİ:

[TUTAR] TL

AÇIKLAMALAR:

1. ../../2026 tarihinde davalı firmadan [ürün/hizmet adı] satın aldım. Satış bedeli olarak [TUTAR] TL ödedim.

2. Satın aldığım ürün/hizmet aşağıdaki ayıpları içermektedir:

- [Ayıp 1: Örn: Ürün çalışmıyor]

- [Ayıp 2: Örn: Tanıtımlandan farklı özellikler]

- [Ayıp 3: Örn: Parça eksik]

3. Davalı firmaya ../../2026 tarihinde başvurarak [iade/değişim/onarım] talep ettim. Ancak talebim reddedildi / yanıt verilmedi / gereği yapılmadı.

4. 6502 sayılı Kanun'un 11. maddesi gereğince, ayıplı mal durumunda tüketici olarak aşağıdaki haklarım bulunmaktadır:

a) Satış bedelinden indirim isteme

b) Ücretsiz onarım isteme

c) Ürünün ayıpsız misli ile değiştirilmesini isteme

d) Sözleşmeden dönme (bedel iadesi)

5. Bu davayı açmadan önce Tüketici Hakem Heyeti'ne başvurulmuş/başvurulmamıştır. [Duruma göre açıklayın]

DELİLLER:

1. Fatura/fiş fotokopisi

2. Garanti belgesi

3. Ürün fotoğrafları

4. Yazışma kayıtları (e-posta, mesaj)

5. Hakem heyeti kararı (varsa)

6. Bilirkişi incelemesi

7. Tanık

HUKUKİ NEDENLER:

6502 sayılı TKHK, TBK ve sair mevzuat

SONUÇ VE TALEP:

Yukarıda açıklanan nedenlerle:

1. [TUTAR] TL satış bedelinin iadesine,

2. Yasal faizin uygulanmasına,

3. Yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine

karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.

Sık Sorulan Sorular

Tüketici mahkemesinde harç ödenir mi?

Tüketiciler için mahkeme harçları oldukça düşüktür. Ayrıca bazı davalar harçtan muaftır.

Avukat tutmak zorunlu mu?

Hayır, tüketici mahkemelerinde avukat tutmak zorunlu değildir. Kendinizi temsil edebilirsiniz.

Dava ne kadar sürer?

Genellikle 4-8 ay içinde sonuçlanır. Bilirkişi incelemesi gerektiren davalarda süre uzayabilir.

Online alışverişlerde cayma hakkı var mı?

Evet, mesafeli satışlarda 14 gün içinde sebep göstermeksizin cayma hakkınız vardır.

Hakem heyeti kararına itiraz edilebilir mi?

Evet, 15 gün içinde tüketici mahkemesine itiraz edebilirsiniz.

İlgili Dilekçeler

Hemen dilekçe oluştur →

---

Yasal Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Somut olayınız için mutlaka bir avukata danışmanız önerilir.

Dilekçe Rehberi