Dilekçe Nereye Yazılır? Yetkili Makam Belirleme Rehberi
Dilekçenizi hangi kuruma yazmalısınız? Kamu kurumları, yetkili makamlar ve doğru başvuru adresini belirleme rehberi.

Önemli Noktalar
Doğru muhatap kritiktir - yanlış kuruma gönderilen dilekçe reddedilir veya gecikir
İş hukuku: Asliye İş Mahkemesi, SGK sorunları: SGK İl Müdürlüğü
Kira: Sulh Hukuk Mahkemesi, Aile: Aile Mahkemesi, Vergi: Vergi Dairesi
Başvuru hiyerarşisi: İlgili kurum → İl/İlçe → Bakanlık → CİMER → Kamu Denet�ili�i → Mahkeme
Emin değilseniz CİMER (cimer.gov.tr) veya ALO 150'den yardım alın - 7/24 hizmet
Neden Doğru Makam Önemli?
Dilekçenizi yanlış kuruma göndermek sadece zaman kaybı değil, aynı zamanda:
Gerçek Örnek: Ahmet Bey, işten çıkarıldıktan 25 gün sonra yanlışlıkla Asliye Hukuk Mahkemesi'ne dava açtı. Mahkeme "yetkili mahkeme İş Mahkemesi" diyerek reddetti. Bu süreç 15 gün sürdü. Doğru mahkemeye başvurduğunda 40 gün geçmişti - işe iade davası için 1 aylık süre kısıtlaması vardı, hakkını kaybetti.
Konuya Göre Yetkili Makamlar Rehberi
İş ve Çalışma Hayatı
| Konu | Yetkili Makam | Süre Kısıtı |
|---|---|---|
| İşe iade davası | Asliye İş Mahkemesi | 1 ay (işten çıkarıldığı tarihten) |
| Kıdem tazminatı | Asliye İş Mahkemesi | 5 yıl zamanaşımı |
| Maaş alacağı | Asliye İş Mahkemesi (önce arabuluculuk zorunlu) | 5 yıl |
| İşyeri şikayeti | Çalışma ve Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü | Süre yok |
| SGK sorunları | SGK İl Müdürlüğü | Konuya göre değişir |
| İş kazası | SGK (bildirimi) / Mahkeme (tazminat) | Kaza sonrası 3 iş günü (SGK bildirimi) |
| İşsizlik maaşı | İŞKUR (e-Devlet) | İşten ayrıldıktan sonra ilk 30 gün içinde |
#### Detaylı Örnek: İşe İade Davası
Senaryo: Ayşe Hanım 5 yıldır aynı şirkette çalışıyor. İşveren 15 Ocak 2026'da "performans yetersiz" diyerek işten çıkardı.
Adımlar:
1. 1-5 Gün İçinde: Fesih bildirimini yazılı olarak alın (ihtar mektubu veya e-posta)
2. 10 Gün İçinde: Arabuluculuk başvurusu yapın (zorunlu, İŞKUR sistemi üzerinden)
3. Arabuluculuk başarısız olursa: İş Mahkemesi'ne dava açın
4. Toplam süre: 1 ay içinde (15 Ocak'tan itibaren 15 Şubat'a kadar)
Yetkili Mahkeme: İşyerinin bulunduğu yer veya işçinin oturduğu yer Asliye İş Mahkemesi
Maliyet: Harç yok (işçi lehine), arabuluculuk ücretsiz, avukat önerilir (15.000-30.000 TL)
Tüketici Hakları
| Tutar Aralığı | Yetkili Mercii | Özellikler |
|---|---|---|
| 0-100.000 TL | Tüketici Hakem Heyeti (tek hakem) | Ücretsiz, e-Devlet başvuru, 3-6 ay |
| 100.000-200.000 TL | İl Tüketici Hakem Heyeti (3 hakem) | Ücretsiz, 4-8 ay |
| 200.000 TL+ | Tüketici Mahkemesi | Harçlı, avukat önerilir, 8-18 ay |
#### Adım Adım: Ayıplı Mal İadesi
Örnek: Mehmet Bey, 50.000 TL'ye akıllı telefon aldı. 3 gün sonra şarj olmuyor.
Süreç:
1. Önce satıcıya: Satıcıya git, iade talep et (sözlü veya yazılı)
2. Red edilirse: Noter ihtarnamesi gönder (10 gün süre tanı) - Maliyet: ~800 TL
3. Hala red ederse:
- Tutar 100.000 TL altında → Tüketici Hakem Heyeti (e-Devlet, ücretsiz)
- Başvuru: e-Devlet → "Tüketici Hakem Heyeti Başvurusu"
- Belgeler: Fatura, garanti belgesi, noter ihtarı, ürün fotoğrafları
4. Karar: 3-5 ay içinde, iade/değiştirme/indirim kararı
5. Satıcı uymazsa: Karar icra müdürlüğüne götürül ür, zorla tahsil edilir
Sonuç: Mehmet 4 ay sonra iade kararı aldı, telefon iade edilip para geri alındı. Toplam maliyet: 800 TL (noter).
Kira ve Gayrimenkul
| Konu | Yetkili Mahkeme | Önemli Bilgi |
|---|---|---|
| Tahliye davası | Sulh Hukuk Mahkemesi | 15 gün önceden ihtar zorunlu |
| Kira tespiti | Sulh Hukuk Mahkemesi | Artış oranı anlaşmazlığı |
| Depozito iadesi | İcra Müdürlüğü / Sulh Hukuk | Tutara göre |
| Tapu işlemleri | Tapu Müdürlüğü | Online randevu (e-Devlet) |
| İmar ihlali şikayeti | Belediye Yapı Kontrol | Fotoğraflı şikayet |
#### Örnek: Kira Tahliye Süreci
Durum: Kiracı 3 ay kirayı ödemedi.
Adımlar:
1. Noter ihtarnamesi: "15 gün içinde ödeme yapılmazsa tahliye talep edilecek" (1.000-1.500 TL)
2. Tebliğ: Kiracıya posta ile gönderilir (3-7 gün)
3. 15 gün bekleme
4. Dava: Sulh Hukuk Mahkemesi'ne tahliye davası (harç: ~1.500 TL, nispi)
5. Duruşma: 2-6 ay içinde karar
6. İcra: Karar kesinleşince İcra Müdürlüğü ile tahliye
Yetkili Mahkeme: Gayrimenkulün bulunduğu yer Sulh Hukuk Mahkemesi
Toplam Süre: 4-10 ay
Aile Hukuku
| Dava Türü | Yetkili Mahkeme | Yer Seçimi |
|---|---|---|
| Boşanma | Aile Mahkemesi | Eşlerden birinin oturduğu yer |
| Velayet | Aile Mahkemesi | Çocuğun bulunduğu yer |
| Nafaka | Aile Mahkemesi / İcra | Alacaklının veya borçlunun oturduğu yer |
| Mal paylaşımı | Aile Mahkemesi | Boşanma davası ile birlikte |
#### Örnek: Boşanma ve Nafaka
Senaryo: Eşler İstanbul'da yaşıyor, anlaşmalı boşanacaklar.
Süreç:
1. Protokol: Mal paylaşımı, nafaka, velayet konularında anlaşma (avukat yardımıyla)
2. Başvuru: İstanbul Aile Mahkemesi (her iki taraf da İstanbul'da)
3. Duruşma: 2-4 hafta sonra tek duruşma
4. Karar: Aynı gün açıklanır (anlaşmalı boşanma)
5. Kesinleşme: 15 gün içinde itiraz yoksa kesinleşir
Çekişmeli boşanmada: Süreç 12-24 ay, delil toplama, tanık dinleme gerekir.
Vergi ve Maliye
| İşlem | Yetkili Kurum | Online Başvuru |
|---|---|---|
| Vergi itirazı (1. aşama) | Vergi Dairesi Müdürlüğü | e-Devlet / fiziksel |
| Vergi itirazı (2. aşama) | Vergi Mahkemesi | Avukat gerekli |
| Vergi iadesi | Vergi Dairesi | e-Devlet (İnteraktif Vergi Dairesi) |
| ÖTV muafiyeti (engelli) | Vergi Dairesi | Fiziksel başvuru + sağlık raporu |
| Vergi borcu yapılandırma | Vergi Dairesi | e-Devlet / fiziksel |
#### Adım Adım: Vergi İtirazı
Örnek: Size 25.000 TL vergi cezası geldi, haksız olduğunu düşünüyorsunuz.
Aşamalar:
1. 30 gün içinde: Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne itiraz dilekçesi (üzere tutanak tarihinden)
2. Cevap: 60-90 gün içinde vergi dairesi cevap verir
3. Red edilirse: Vergi Mahkemesi'ne dava açın (cevap tarihinden 30 gün içinde)
4. Mahkeme: 12-24 ay sürer, avukat şarttır
Dikkat: İtiraz süresinde vergi tahsil edilmez (dondurulur).
Sağlık
| Konu | İlk Başvuru | İkinci Başvuru |
|---|---|---|
| Hastane şikayeti | SABİM 182 (telefon) | Sağlık Bakanlığı (CİMER) |
| Tıbbi hata | Savcılık (suç varsa) / Mahkeme (tazminat) | - |
| SGK sağlık hakları | SGK İl Müdürlüğü | CİMER |
| İlaç yan etkisi | TİTCK (Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu) | Sağlık Bakanlığı |
#### Örnek: Tıbbi Hata Şikayeti
Durum: Ameliyat sonrası komplikasyon, doktor ihmali var.
Adımlar:
1. Hastane şikayeti: Hastane müdürlüğüne yazılı şikayet + tıbbi raporlar
2. SABİM 182: Sağlık Bakanlığı ALO hattına şikayet
3. Adli süreç (ciddi ihmal varsa):
- Suç duyurusu: Cumhuriyet Savcılığı (ceza davası için)
- Tazminat davası: Asliye Hukuk Mahkemesi (maddi/manevi tazminat)
4. Bilirkişi: Mahkeme tıbbi bilirkişi atar, rapor hazırlar
5. Süre: 18-36 ay (karmaşık davalar)
Eğitim
| Şikayet/Talep | Yetkili Kurum | Online Başvuru |
|---|---|---|
| İlkokul/Ortaokul/Lise | İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü | CİMER |
| Üniversite | YÖK (Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı) | yok.gov.tr (online) |
| Özel okul şikayeti | İl Milli Eğitim Müdürlüğü | CİMER / fiziksel |
| Öğrenci nakli | Okul müdürlüğü → İlçe MEM | e-Okul sistemi |
#### Örnek: Öğrenci Şikayeti (Mobbing)
Durum: Öğrenci okuldaki öğretmen tarafından sürekli azarlanıyor.
Süreç:
1. Okul müdürlüğü: Yazılı şikayet, görüşme talebi
2. Sonuç alınmazsa: İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'ne dilekçe + belgeler (tarihli olaylar)
3. CİMER: Online başvuru (hızlı sonuç için)
4. Soruşturma: MEB teftiş kurulu inceleme başlatır
5. Sonuç: 30-60 gün içinde
Çevre ve Belediye
| Şikayet Konusu | 1. Başvuru | 2. Başvuru (sonuç alınmazsa) |
|---|---|---|
| Gürültü | Belediye Zabıta (153) | Belediye Başkanlığı + CİMER |
| Çevre kirliliği | Belediye Çevre Müdürlüğü | Çevre Bakanlığı |
| Kaçak inşaat | Belediye Yapı Kontrol | Valilik |
| Çöp toplama | Belediye Temizlik İşleri | CİMER |
| Ağaç kesimi | Belediye Park Bahçeler | Çevre Bakanlığı |
Genel Başvuru Yolları
1. CİMER - Tek Nokta Başvuru (cimer.gov.tr)
Avantajlar:
Ne zaman kullanılır:
Başvuru Adımları:
1. e-Devlet'ten giriş
2. "CİMER" ara
3. Şikayet/Öneri/Bilgi Edinme seç
4. Formu doldur (detaylı açıklama + belgeler)
5. Takip numarası al
6. 30 gün bekle
2. ALO Hatları - Hızlı Danışma
Kullanım İpucu: Önce ALO 150'yi arayıp yetkili kurumu öğrenin, sonra direkt o kuruma başvurun.
3. E-Devlet - Online Başvurular
Avantajlar:
E-Devlet'ten Yapılabilir Başvurular:
1. CİMER (şikayet/öneri)
2. Bilgi Edinme (kamu bilgi talebi)
3. Tüketici Hakem Heyeti
4. SGK işlemleri
5. Vergi işlemleri
6. İŞKUR (işsizlik maaşı)
7. Tapu sorgulaması
8. Adli Sicil Kaydı
Yapılamaz: Mahkeme davaları, noter işlemleri (fiziksel başvuru gerekir)
Başvuru Hiyerarşisi - Doğru Sıra
Genel kural: Alt birimden başlayıp üst birime çıkın.
1. İlgili Kurum/Şirket (Doğrudan başvuru)
↓ (Sonuç alınmazsa)
2. İl/İlçe Müdürlüğü (Yerel birim)
↓
3. Genel Müdürlük/Bakanlık (Merkez)
↓
4. CİMER / Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi
↓
5. Kamu Denetçiliği (Kamu Denet�ili�i)
↓ (Son çare)
6. İdare Mahkemesi / İlgili Mahkeme
Gerçek Örnek:
Süre: Toplam 14 ay (uzun ama sonuç alındı)
Bilmiyorsanız Ne Yapmalı? - Pratik Rehber
Seçenek 1: CİMER'e Sorun (EN HIZLI)
"Kiracımı tahliye etmek istiyorum, hangi kuruma başvurmalıyım?" diye bilgi talebi açın.
Seçenek 2: ALO 150'yi Arayın
7/24 açık, operatör yönlendirir.
Seçenek 3: Online Araştırma
Seçenek 4: Avukata Danışın
Yaygın Hatalar ve Nasıl Önlenir
Hata 1: Yanlış Mahkeme/Kurum
Örnek: İşe iade davasını Asliye Hukuk'a açmak Sonuç: Red, 2-3 hafta kayıp Önlem: Başvurmadan önce mutlaka doğrula (CİMER/ALO 150)Hata 2: Hak Düşürücü Süreyi Kaçırmak
Örnek: İşe iade 30 gün, vergi itirazı 30 gün Sonuç: Hak kaybı, dava açılamaz Önlem: Takvimde işaretle, erken başvurHata 3: Eksik Belge
Sonuç: Başvuru reddedilir veya uzar Önlem: Checklist hazırla, tüm belgeleri toplaHata 4: Hiyerarşiyi Atlamak
Örnek: Belediye şikayetini direkt mahkemeye taşımak Sonuç: Mahkeme "önce idari başvuru yap" der, red Önlem: Önce CİMER → Kamu Denetçiliği → Mahkeme sırasını izleSık Kullanılan Başvuru Örnekleri
Örnek 1: E-Ticaret İadesi (25.000 TL Telefon)
1. Satıcıya mail (iade talebi) → Red
2. Noter ihtarı (10 gün süre) → Yine red
3. e-Devlet → Tüketici Hakem Heyeti → Başvuru
4. 4 ay sonra: İade kararı
5. Satıcı uy madı → İcra takibi
6. Toplam: 6 ay, iade alındı
Örnek 2: İşten Çıkarılma (Haksız Fesih)
1. İşten çıkarılma: 10 Ocak
2. Arabuluculuk: 15 Ocak (zorunlu)
3. Arabuluculuk başarısız: 25 Ocak
4. Dava: 1 Şubat (süre içinde)
5. Mahkeme kararı: 15 Haziran (işe iade)
6. Sonuç: İşe döndü + 5 ay maaş aldı
Örnek 3: Belediye Çöp Toplama Şikayeti
1. CİMER başvuru: 1 Mart
2. Belediye yanıtı: 20 Mart ("düzenli topluyoruz")
3. Tekrar CİMER: 25 Mart ("sorun devam ediyor")
4. Belediye harekete geçti: 10 Nisan
5. Toplam: 40 gün, sorun çözüldü
Sonuç
Doğru kuruma başvurmak:
Altın Kural: Emin değilseniz önce CİMER'e sorun veya ALO 150'yi arayın. 5 dakika araştırma, aylar tasarruf ettirir.
Kontrol Listesi
Dilekçenizi hazırlarken aşağıdaki adımları tamamladığınızdan emin olun.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu Konuda Dilekçenizi Oluşturun
Konuyla ilgili şablonlar hazır — Bir kaç adımla sadece bilgilerinizi doldurun.
Hemen Ücretsiz Dilekçe Oluştur →